Coğrafi İşaretlerde Yeni Yol Haritası Açıklandı: Mersin’den Türkiye’ye Örnek Adım

Coğrafi işaretler, Mersin’de gerçekleştirilen kapsamlı bir buluşmanın ardından yayımlanan basın bildirgesiyle bir kez daha gündemin merkezine taşındı. Mersin Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı ile Mersin Ticaret ve Sanayi Odası (MTSO) ev sahipliğinde düzenlenen “Mersinli Üreticiler Coğrafi İşaretleri Konuşuyor” programının ardından kamuoyuyla paylaşılan bildirgede, üretici odaklı bir yaklaşımın benimsenmesi, kırsal kalkınmanın desteklenmesi, denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi ve yerel ürünlerin uluslararası pazarlarda daha görünür hale getirilmesi yönünde önemli mesajlar verildi.

“Akdeniz’in Mirası, Toprağın Kimliği” mottosuyla düzenlenen etkinlikte, üreticiler, akademisyenler, kooperatif temsilcileri ve sektör uzmanları bir araya geldi. Gerçekleştirilen oturumlarda, Türkiye’de coğrafi işaret sisteminin mevcut durumu değerlendirilirken, geleceğe yönelik yeni hedefler ve çözüm önerileri de masaya yatırıldı.

Etkinlik; Mersin Büyükşehir Belediyesi, Mersin Ticaret ve Sanayi Odası (MTSO), Yöresel Ürünler ve Coğrafi İşaretler Türkiye Araştırma Ağı (YÜciTA), Akdeniz Üniversitesi Coğrafi İşaretler Uygulama ve Araştırma Merkezi, AciMER, TMMOB Gıda Mühendisleri Odası Mersin Şubesi, Mersinden Kadın Kooperatifi ve Slow Food Türkiye paydaşlığında gerçekleştirildi. Programın temel amacı, Mersin’in yerel değerlerinin korunması, tanıtılması ve ekonomik kalkınmaya katkı sağlayacak şekilde değerlendirilmesi olarak öne çıktı.

Coğrafi İşaretler İçin Üretici Merkezli Yaklaşım Benimsendi

Yayımlanan basın bildirgesinde en dikkat çekici başlıklardan biri, coğrafi işaret sisteminde üreticilerin daha aktif rol üstlenmesi gerektiği yönündeki vurgu oldu. Bildirgede, coğrafi işaretlerin sürdürülebilirliğinin ancak üreticilerin karar alma süreçlerinin merkezine yerleştirilmesiyle mümkün olacağı ifade edildi.

Etkinlik boyunca söz alan üreticilerin sahada yaşadıkları sorunları doğrudan aktarma fırsatı bulduğu belirtilirken, bürokratik süreçlerden pazarlama faaliyetlerine kadar birçok konuda dile getirilen çözüm önerilerinin, gelecekte oluşturulacak politika ve uygulamalara ışık tutacağı kaydedildi.

Kadın Kooperatifleri ve Aile Çiftçiliği Kırsal Kalkınmanın Anahtarı Olarak Gösterildi

Bildirgede yer alan önemli başlıklardan biri de kırsal kalkınmada kadınların ve aile çiftçiliğinin rolü oldu. Coğrafi işaretlerin yalnızca bir tescil belgesi ya da ticari marka niteliği taşımadığına dikkat çekilirken, yerel kalkınmanın desteklenmesinde önemli bir araç olduğu vurgulandı.

Mersin Kan Portakalı, Tarsus Sarıulak Zeytini ve Osmaniye Yer Fıstığı gibi ürünlerin örnek gösterildiği bildirgede, kadın kooperatifleri ve aile işletmelerinin desteklenmesi halinde coğrafi işaretli ürünlerin bölgesel ekonomiye daha fazla katkı sağlayabileceği ifade edildi.

Ayrıca kadın emeğinin üretim süreçlerindeki görünürlüğünün artırılması, kooperatifleşmenin yaygınlaştırılması ve yerel üreticilerin desteklenmesinin sürdürülebilir kalkınma açısından kritik öneme sahip olduğu belirtildi.

Etkin Denetim ve Ortak Yönetim Modeli Talebi

Basın bildirgesinde öne çıkan bir diğer konu ise denetim mekanizmaları oldu. Katılımcılar, bir ürünün coğrafi işaret almasının tek başına yeterli olmadığını, bu değerin korunabilmesi için etkin denetim sistemlerinin oluşturulması gerektiğini dile getirdi.

Bildirgede, tüketici güveninin sağlanması ve coğrafi işaretli ürünlerin pazardaki değerinin korunması için uluslararası standartlara uygun denetim sistemlerinin hayata geçirilmesi gerektiği ifade edildi. Özellikle Avrupa Birliği normlarına uyumlu bir yapının önemine dikkat çekildi.

Katılımcılar ayrıca üreticiler, kamu kurumları, akademik çevreler ve sivil toplum kuruluşlarının birlikte yer aldığı güçlü bir ortak akıl ve yönetişim modeli oluşturulmasının zorunlu olduğunu vurguladı.

Gastro Turizm ve Kültürel Miras Vurgusu

Basın bildirgesinde, Mersin’in gastronomik değerlerinin korunması ve tanıtılmasının bölgesel kalkınma açısından büyük fırsatlar sunduğu belirtildi. Yerel ürünlerin yalnızca ekonomik değil aynı zamanda kültürel bir miras olduğu ifade edildi.

Mersin Cezeryesi, Mersin Kerebici, Mersin Tantunisi, Tarsus Humusu, Tarsus Fındık Lahmacunu, Silifke Çileği ve Anamur Muzu gibi ürünlerin, kentin kültürel kimliğini oluşturan önemli değerler arasında bulunduğu kaydedildi.

Bu ürünlerin hikâyelerinin, üretim geleneklerinin ve özgün özelliklerinin korunarak dünya gastronomi pazarına taşınmasının hem kültürel mirasın yaşatılmasına hem de turizm gelirlerinin artırılmasına katkı sağlayacağı ifade edildi.

Sürdürülebilir Tarım ve Güvenilir Gıda İçin Yeni Yol Haritası

Etkinlik sonunda ortaya çıkan ortak görüşlerin, gelecekte uygulanacak politikalar açısından önemli bir rehber niteliği taşıdığı belirtildi. Bildirgede öne çıkan “Sürdürülebilir Tarım”, “Güvenilir Gıda” ve “Adil Ticaret” vizyonlarının, üreticilerin güçlenmesine ve yerel ekonominin gelişmesine katkı sağlayacağı vurgulandı.

Programın ikinci gününde gerçekleştirilen saha gezileri sayesinde katılımcıların tescilli ürünleri yerinde inceleme fırsatı bulduğu, böylece teorik bilgilerin uygulamayla desteklendiği ifade edildi.

Mersin’den Türkiye’ye Örnek Olacak Mesaj

Basın bildirgesinin sonuç bölümünde, Mersin’den yükselen bu girişimin Türkiye’deki coğrafi işaret sisteminin gelişimine önemli katkılar sunacağı belirtildi. Yerel üreticilerin refahının artırılması, yöresel ürünlerin uluslararası düzeyde hak ettiği değere ulaşması ve tarımsal mirasın korunması hedeflerinin altı çizildi.

Bildirgede ayrıca emeği geçen tüm üreticilere, kurumlara, akademisyenlere ve uzmanlara teşekkür edilirken, “Toprağın kimliği, Akdeniz’in mirası ve üreticinin emeği geleceğin en güçlü güvencesidir” mesajına yer verildi.